Het tijdrovende proces achter handgemaakte tegels

Handwerk in Spanje - bijzondere tegels

Passie voor creativiteit en het maken van mooie dingen vormt de gemene deler voor de Schotse Tori en haar Zwitserse man Mike. Toeval zette de eveneens zeer creatieve geest Guillermo Vega op hun pad en samen creëert het drietal hun eigen unieke output: handgemaakte keramiek eindproducten waarop de meest prachtige patronen, designs en kleuren met elkaar om aandacht strijden.

Keramiek is echter slechts een verzamelterm voor de grote variëteit aan voorwerpen die Tori, Mike en Guillermo Vega samen produceren. Hun kleurrijke ontwerpen zijn terug te vinden in vloeren, muren, badkamers, woonkamers, keukens, patio’s en tuinen. Handgemaakte en unieke tegels in alle soorten en maten en alle kleuren van de regenboog. Van elke tegel, muurdecoratie, naambord, schaal of kunstwerk is er maar één.

Tekst Else Beekman
Beeld Carla van Hemert en eigen beeld

—————————-

Hangemaakte tegels uit Spanje. Bijzonder mooi.

Showroom

We bezoeken Tori en Mike in hun werkplaats annex showroom op een industrieterrein bij San Pedro de Alcántara. Uitbundig en meerstemmig geblaf valt ons ten deel als we aan komen rijden en de naastgelegen hondenkennel passeren. Ons oog valt direct op de prachtige muurdecoraties die buiten tentoongesteld staan. Een aantal decoratietegels zijn op een creatieve manier samengevoegd tot een bijzondere vorm van kunst. Ernaast zijn kleinere tegeltjes te zien, niet alleen in alle kleuren, maar ook nog in talloze verschillende schakeringen die elke kleur kan bevatten. Midden in de showroom vormt een prachtige met mozaïek bedekte tafel met een gietijzeren onderstel de blikvanger.

Werkplaats

De showroom loopt subtiel over in de werkplaats waar feitelijk de creatieve ‘duende’ die het drietal samen weet op te wekken, plaatsvindt. Grote werkbladen domineren de ruimte en liggen vol met tegels, papier, potten verf en gereedschap. Talloze rekken met tegels in diverse stadia van ontwikkeling vormen het decor en weer daarachter zien we verschillende apparatuur die uit het stenen tijdperk lijkt te komen. Het blijken ovens in verschillende soorten en maten te zijn waarin de tegels worden gebakken. De grootste noemt Tori zelf liefkozend ‘onze dinosaurus’. ‘Het duurt twee dagen om hier iets in te bakken. Één hele dag is nodig om hem tot 980 graden Celsius op te warmen en vervolgens kost het een hele dag om hem af te laten koelen naar een temperatuur waarbij de oven open kan om de afgebakken tegels eruit te halen.’

Aan een van de werkbladen staat iemand voorovergebogen een tekening te bestuderen. We vragen of dat dan G-Vega is, waarnaar het bedrijf is vernoemd. Mike antwoordt ontkennend. G-Vega mag het deze week even rustig aan doen, nadat hij de week ervoor overuren heeft gedraaid om een grote serie tegels uit te snijden. ‘Hij is al achter in de zestig, dus moet het af en toe rustiger aan doen. Hij komt nu nog vooral voor dat waar hij heel goed in is’, licht Tori toe.

Werkplaats - Hangemaakte tegels in Spanje

Azulejos

Niet alleen in Spanje, maar ook in Portugal vormen woningen gedecoreerd met kleurrijk tegelwerk geen uitzondering. Veel van het tegelwerk is nog gebaseerd op het gebruik ervan gedurende de zeven eeuwen durende Moorse overheersing. Oude woningen en hun portieken, patio’s en fonteinen op die patio’s zijn vaak versierd met tegelwerk met geometrische- of bloemenpatronen in een mix van heldere en contrasterende kleuren. Zo kun je ook door nauwe straatjes in fraaie witte dorpjes in dit gedeelte van Spanje lopen en omhoog kijkend verrast worden door zelfs de onderkant van een balkonnetje dat met prachtig tegelwerk is versierd.  Dit type keramiek wordt ‘azulejos’ genoemd. Het woord stamt van het Arabische ‘az-zulayi’ wat gepolijste steen betekent en op zijn beurt weer gebaseerd is op Romaanse mozaïek. Overal in Andalusië heeft het onmiskenbare Arabische invloeden. Geometrische, curvi lineaire en bloemenmotieven overheersen.Handgemaakte tegels in Spanje

Inspiratie

Toch halen Tori en Mike hier niet direct hun inspiratie vandaan. Ze hebben feitelijk sinds het allereerste begin in 1998 een hele nieuwe manier ontwikkeld om hun eigen azulejos te fabriceren. Daarbij vinden ze zichzelf keer op keer opnieuw uit. Niet alleen wat creatieve uitingen betreft, maar ook bedenken ze nieuwe manieren om hun handwerk efficiënter te kunnen produceren. Want het blijft handwerk. Hier en daar maken ze een model van een uitgekerfde tegel waarover heen dan de klei wordt geperst zodat Guillermo niet elke tegel afzonderlijk hoeft uit te snijden. Zou hij dat doen, dan wordt een muur van de prachtige tegels absoluut onbetaalbaar.

Magie

Als Tori een nieuw ontwerp heeft gemaakt op papier of op de computer, geeft ze dat aan G-Vega om dit uit te snijden. ‘Dat is waar de magie ontstaat’, zegt ze. Guillermo is nu vooral nog belast met het uitsnijden van de patronen in de klei. Dit is zeer nauwkeurig werk en vereist veel precisie en vakmanschap. ‘Hij voegt altijd zijn eigen touch toe aan alle ontwerpen ‘. Tori toont als voorbeeld de schetsen die uitgestald liggen op het grote werkblad en houdt deze naast een al in klei uitgesneden gedeelte van een spiegelomlijsting. ‘Zie je dat het wel op de schetsen lijkt, maar toch ook heel anders is? Dat is dus wat er gebeurt als wij samenwerken. Zo is het ook elke keer opnieuw een verrassing wat er uit de oven komt. Door de diepe reliëf uitsneden ontstaat er telkens een uniek resultaat.’ Dan volgt nog het proces van beschilderen en glazuren. Ook hier treedt steeds een ander subtiel effect op omdat de onderlaag wordt gevormd door natuurlijke klei die op elk stukje de verf weer anders opneemt. Mike houdt een tegel omhoog waar goud domineert om te laten zien dat ze ook regelmatig tegels met echt goud of zilver versieren.

Handgemaakte-tegels-Spanje-EspecialLife-handwerk-1

Opnieuw uitgevonden

Het drietal werkt voor wie dan ook. Nu mensen zich steeds meer online oriënteren komen ook daar nieuwe aanvragen vandaan. Zo wordt er weleens een collectie tegels verscheept naar Nieuw Zeeland. Andere gaan weer van de hand in Spanje zelf of hebben de Verenigde Staten als eindbestemming. Sinds G-Vega producten plaatst op het online platform voor winkels op het gebied van decoratie, kleding, sieraden, kleding en accessoires vinden hun tegels ook daar aftrek. Tori zegt dat ze feitelijk sinds de crisis noodgedwongen van koers zijn veranderd. Er was minder vraag naar handgemaakt en rustiek. ‘En met goedkope tegels uit China is het dan lastig concurreren. Voor de crisis werkten we samen met decoratiewinkels en konden we overal onze producten neerleggen. Dat hield op een gegeven moment helemaal op. Zoveel kwam stil te staan. Dit leidde er echter wel toe dat we onszelf opnieuw moesten uitvinden. We begonnen bijvoorbeeld met het maken van lager geprijsde tuindecoratie. Die is wat laagdrempeliger om aan te schaffen en werkt online ook erg goed. Daarbij hebben we een lijn van producten gecreëerd die altijd wel verkoopt, zoals schalen, mozaïektafels en losse muurtegels ter decoratie. Die onderlaag vullen we dan nu aan met losse projecten. Hiervan weet je echter nooit precies wanneer die voorbijkomen. Buiten dat is vooral Mike druk geweest met het keer op keer aanpassen en efficiënter maken van ons productieproces.’ Tori vertelt dat ze inmiddels merken dat handycraft gelukkig weer terug is van weggeweest. Ook doet de hang van mensen naar eerlijke en duurzame producten hen goed. ‘Van onze tegels weten ze precies wie ze heeft gemaakt, hoe ze zijn gemaakt en dat ze van natuurlijk materiaal zijn gemaakt en ook nog duurzaam zijn.’

www.gvega.com | +34 952 816 848

Handgemaakte-tegels-Spanje-EspecialLife-handwerk-3
Handgemaakte-tegels-Spanje-EspecialLife-handwerk-8

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*


U bent toch geen spambot? * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.