Nederlandse belastingsdienst slapend rijk door de belastingsrente

De huidige belastingrenteregeling maakt de Nederlandse belastingdienst slapend rijk. De Tweede Kamer nam dan ook onlangs een motie aan over deze rente.

In hoeverre is de huidige belastingrenteregeling redelijk, billijk en rechtvaardig? Zijn de gehanteerde percentages marktconform en waar zitten eventuele aandachts- en verbeterpunten? In een motie bij het Belastingpakket 2018 roept Tweede Kamerlid Aukje de Vries (VVD) de regering op om deze vragen te onderzoeken. De Tweede Kamer heeft deze motie aangenomen. Aan het kabinet dus de taak om niet alleen het onderzoek te starten, maar de uitkomsten hiervan vóór 1 juli 2018 te delen.

De huidige belastingrenteregeling dateert van 2012 en wordt door de praktijk als onrechtvaardig beschouwd nu deze wel heel sterk in het voordeel van de belastingdienst uitpakt. Er wordt jaarlijks namelijk een fors lager bedrag aan belastingrente vergoed dan in rekening wordt gebracht. Door de belastingrenteregeling is sparen bij de fiscus inmiddels verleden tijd. De weegschaal slaat nu door naar de kant dat de fiscus spaart bij de belastingplichtige. De inspecteur hoeft immers niet meer automatisch rente te vergoeden als iemand na afloop van het belastingjaar een bedrag aan belasting terugkrijgt. Sterker nog, er is helemaal geen beleid voor het matigen van reeds in rekening gebrachte belastingrente, dan wel het vergoeden van rente over te veel betaalde belasting. Dat blijkt uit een reactie vanuit het ministerie van Financiën eerder dit jaar op een verzoek om informatie openbaar te maken over heffingsrente, belastingrente invorderingsrente, en ook uit antwoorden van voormalig staatssecretaris Eric Wiebes (VVD) op vragen van het Tweede Kamerlid Aukje De Vries (VVD). In de brief waarin hij de belastingrenteregeling verduidelijkt, geeft hij aan dat hiervoor beleid ontbreekt aangezien het behalen van een economisch voor- of nadeel niet langer centraal staat in de regeling.

Evenwicht zoek in belastingdienst

Merkwaardig genoeg is de huidige belastingrenteregeling wél geënt op deze economische benadering, daartoe zij verwezen naar de parlementaire geschiedenis. In de memorie van toelichting bij het Belastingplan 2012 staat dat de regeling is gebaseerd op het spiegelbeeldige uitgangspunt dat de belastingdienst belastingrente in rekening brengt als de burger niet op tijd aan zijn betalingsverplichting voldoet en vice versa. Het spiegelbeeld is immers dat de belastingdienst het door de burger geleden rentenadeel vanwege een niet tijdige teruggave van te veel betaald belastinggeld compenseert. Deze economische benadering is blijkbaar in de uitvoering helemaal losgelaten. De cijfers in de verduidelijkingsbrief van Wiebes liegen er niet om. Het aantal aanslagen met in rekening gebrachte belastingrente zit in 2016 al haast weer op het niveau van 2012, terwijl het aantal aanslagen met vergoede belastingrente de afgelopen jaren fors is gedaald van meer dan twee miljoen in 2012 naar 177 duizend in 2016. Het evenwicht lijkt hier ver te zoeken.

Oplossing

Van redelijkheid en rechtvaardigheid lijkt nog maar weinig sprake. Een regeling waarbij zowel heffen als vergoeden, óf beide achterwege laten, lijkt meer aan te sluiten bij een verdedigbare houding, al zal er altijd wel een discrepantie zijn tussen voorheffing dan wel voorlopige aanslag en de daadwerkelijke heffing. Als de belastingdienst rente wil berekenen over dat verschil, ga dan in ieder geval uit van de economische spiegelbeeldbenadering en hanteer daarbij een marktconforme rente. Dan is het rente-evenwicht tussen belastingdienst en belastingplichtige in ieder geval weer hersteld.

 

Ivan Cools is als partner verbonden aan het Nederlands-Belgisch Centrum en daarnaast onder meer lid van de Raadgevende Commissie Grensoverschrijdend Werken & Ondernemen en diverse adviescommissies van de Tweede Kamer en het Parlement.

T: +32 (0)3-295 55 95
F: +32 (0)3-337 15 80
info@nederlands-belgisch-centrum.be
www.nederlands-belgisch-centrum.be

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*


U bent toch geen spambot? * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.