De groentekoning van de Guadalhorce

tomate huevo toro 2014
tomate huevo toro 2014

De groentekoning van de Guadalhorce

 

De zomergroente van Andalusië: de tomaat is volop in alle kleuren en maten te verkrijgen en deze maanden geteeld in de buitenlucht en vers van het land.

In de streek de Guadalhorce (ten noordwesten van Málaga), ook wel de ´huerta´ (groentetuin) van Málaga genoemd, worden wel veertig verschillende tomatenrassen geteeld. Ze variëren van de kleine cherry tomaatjes tot grote tomaten met allerlei vormen en texturen. Ook verschillen ze in kleur van geel, oranje, zwart, groen tot aan het hele palet aan rode kleuren. Ze staan onder de kenners bekend als, voor ons spannend klinkende Spaanse namen: el tomate bombilla amarillo, el tomate cueva, el negro de Crimea, el choricero, el rey amarillo, el denominado sangre invertido, calabaza coco, corazón de toro en el morao de Gaucín.

tekst en foto’s  Susanna Verboon

 

Vitaminebommetje. 

tomato-1205699klein

De tomaat is een nachtschadeplant en onder andere familie van de aardappel en aubergine. Dit zijn officieel eigenlijk vruchten, maar wij noemen ze in de volksmond groenten. Tomaten zijn buitengewoon gezond: ze bevatten veel vitamine C, zink, calcium en ijzer, maar belangrijker is nog dat de tomaten rijk zijn aan lycopeen. Dit is een natuurlijke pigmentstof, waaraan de tomaat zijn rode kleur en ook zijn officiële naam Solanum lycopersicum dankt. Het lycopeen wordt gevormd tijdens het rijpingsproces van de tomaat. Hoe roder de tomaat, hoe meer lycopeen aanwezig is. Lycopeen behoort tot de groep van de carotenoïden en staat bekend als een krachtig antioxidant. Bij verhitting, bijvoorbeeld bij het maken van verse tomatensaus, komt er zelfs nog meer lycopeen vrij.

 

Gedurende de zomermaanden is de tomaat de belangrijkste speler in de groentetuin in de Vallei van de Guadalhorce. Deze streek kent een lange traditie van groente- en fruitteelt. Door de combinatie van natuurlijke ondergrondse waterbronnen, meanderende riviertjes, een rijke bodem met voedingsstoffen en een microklimaat, is het bij uitstek het gebied om groente en fruit te telen.

We bezoeken de ecologische tomatenteler Cristóbal Hevilla in Coín, in het dagelijks leven ouderenverzorger en alle vrije uren met zijn broer op zijn land te vinden. Cristóbal: “Het zit in de familie. Al sinds jaar en dag telen we groenten en mijn broer en ik hebben het stokje overgenomen van mijn vader”. Cristóbal vervolgt: “Sinds enkele jaren staat de streek bekend om zijn tomatenras: huevo de toro (vrij vertaald: stierenkloten). Dit oeroude ras werd altijd al door de boeren voor eigen gebruik geteeld. Het is een zeer arbeidsintensieve tomaat: het begint met het zaad, dit is het goud in handen. Daarna zetten we de kleine tomatenplanten in de bewerkte grond. Vervolgens plaatsen we de bamboestokken, die we van de rivieroever halen, en binden we ze daaraan vast. De tomatenplanten moeten zo´n vijf tot zeven kilo aan tomaten kunnen dragen. Ook ´dieven´ we de planten, dit is het weghalen van de jonge scheuten die anders te veel energie opslurpen die bestemd is voor de vruchten. ”

Door de kwetsbaarheid en de geringe resistentie van dit ras was hij nooit bestemd voor de grote supermarkten en was het simpelweg de ´huistomaat’, die iedere familie voor eigen consumptie teelde. Een aantal jaar geleden heeft een groep boeren het initiatief opgepakt om de tomaat op een nieuwe (ecologische) ´dag ‘markt te brengen. Er is toen een grote campagne gestart om deze bijzonder smaakvolle tomaat onder consumenten, de markt en de restaurants in de regio te promoten.

Cristóbal beschrijft de tomaat: “Hij is groot (sommigen kunnen een kilo wegen), ze hebben een intense en sappige smaak, zijn vol en rond in de mond, hebben een dun velletje en zijn hartvormig. Er zitten bijna geen zaden in en de kleur is mooi rood.”

Het was deze Huevo de Toro die ´de tomaat´ weer haar ´aanzien´ gaf en de aandacht trok van verschillende autoriteiten op het gebied van de gastronomie. Het restaurant El Lago in Marbella, dat een Michelin ster heeft, was een van de eerste restaurants die deze tomaat op de kaart zette. Ook culinair recensent voor het dagblad El Pais, José Carlos Capel, vond dat er eindelijk weer een tomaat was die naar echte tomaat smaakte.

Opbrengst

tomato-2096306klein

We vragen Cristóbal naar de opbrengst per plant. “Wij zetten zo´n drieduizend tot vijfduizend tomatenplanten. Waarbij de oogst kan doorlopen tot en met oktober. De productie van onze tomatenplanten ligt veel lager dan van de conventionele tomatenplant uit de kassen, die per plant tot wel tien kilo aan tomaten op kan brengen. Daar ligt de nadruk op productie en deze tomaten zijn heel resistent en kunnen tegen een stootje. Onze planten leveren slechts zo´n drie tot vier kilo per plant, maar onze tomaat heeft meer smaak en veel gezonde voedingswaarden. En dat kun je van de tomaat uit de grote supermarkten toch echt niet zeggen!”

 

Veiling 

tomatoes-1580273

Ieder jaar wordt er in de zomer, tijdens de feria van Coín, een wedstrijd en veiling georganiseerd voor de lekkerste tomaten van het jaar. Alle telers uit de regio kunnen hieraan meedoen. Een vakkundige jury, bestaande uit verschillende leden uit de gastronomische wereld, kiezen dan de winnaars. Ze kijken daarbij naar de kleur en vorm, smaak, textuur en aroma van de tomaat. Vorig jaar werd het kistje tomaten geveild voor 1.200 euro aan José Cobo, de eigenaar van het beroemde restaurant El Pimpi in Málaga. Dit jaar wordt dit evenement gehouden op 15 augustus 2017 in Coín. Iedereen is van harte welkom en kan tijdens het event ook zelf de tomaten proeven.

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*


U bent toch geen spambot? * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.